کلمه
الکل
اشتباه تایپی
hg;g
تلفظ
'alkol
نقش کلمه
اسم

معنی واژه الکل در دهخدا

الکل. [ اَ ک ُ ] (اِ) این کلمه در قرن شانزدهم از «الکحل » عربی عاریه گرفته شده است. (نشریه ٔ دانشکده ٔ ادبیات تبریز سال 3 شماره 3 و 4 ص 93) (لاروس کبیر مدیکال ). محمد زکریای رازی نخستین کسی است که از تقطیر شراب ، الکل گرفت و آن را الکحل نامید، امروزه این آزمایش را با قرع و انبیق و یا اسباب تقطیر و مبرد (لوله ای که از لوله ٔ دیگری احاطه شده و از میان دو لوله آب سرد جریان دارد) انجام میدهند، قطرات اولیه ٔ تقطیر، الکل بیشتر دارد ولی قطرات بعدی آبش بیشتر است. الکل خالص مایعی است بیرنگ با بویی مطبوع و طعمی سوزان. وزن مخصوص آن 0/8 است و در ْ78 میجوشد و در ْ130 منجمد میشود، به همین جهت با آن میزان الحراره هایی برای اندازه گیری حرارتهای پست میسازند. الکل حلال خوبی است. ید، کافور، لاستیک ، چربی و اسانسهای نباتی در آن حل میشوند. تنتورید محلول ید در الکل است. الکل با آب به هر نسبتی مخلوط میشود و این عمل همیشه با ایجادگرما و نقصان حجم همراه است. درجه ٔ الکلی یک محلول الکلی حجم الکل خالص آن است که در هر 100 سانتیمتر مکعب آن موجود است ، مثلاً الکل 80 درجه یعنی محلولی که در هر 100 سانتیمتر مکعب آن 80 سانتیمتر مکعب الکل خالص وجود دارد. برای تعیین درجه ٔ الکلی از الکل سنج استفاده میشود. الکل قوی 96 درجه است و تهیه ٔ الکل 100 درجه بسیار دشوار است. و رجوع به «الکلها» شود.
مصارف الکل : الکل بعنوان سوخت در چراغهاو همچنین بعنوان حلال برای تهیه ٔ لاک الکل ، ورنی ، مواد منفجره ، سلولوئید، تنتورید، ادوکلن ، بسیاری از محلولهای دارویی و عطرها بکار میرود، و نیز آن را برای تهیه ٔ اتر بیهوشی ، سرکه ، کلروفرم و جز آن مصرف میکنند. مشروبات الکلی برای قلب و کبد و روده ها مضر است. و مضرات اجتماعی آن بیشتر است زیرا اغلب جنایات در حال مستی رخ میدهد. رجوع به شیمی مختصر آلی پریمن صص 119 - 229 و شیمی آلی شیخ ج 1 صص 121 - 125 و ماده ٔ «الکلها» شود.
- چندالکلی ؛ الکلی که عامل اکسیدریل (OH) آن متعدّد باشد.
- دوالکلی ؛ الکلی که دارای 2 عامل اکسیدریل (OH) باشد.
- یک الکلی ؛ ممکن است عامل اکسیدریل (OH) در هیدروکربوری چند بار تکرار شود و بنابراین ممکن است جسم یک الکلی و دوالکلی و چند الکلی بدست آید. و رجوع به الکلها شود.
کلمات مرتبط

معنی واژه الکل در فرهنگ فارسی

( اسم ) جسمی آلی مرکب از ئیدرژن اکسیژن و کربن و آن فرار دارای طعم تند و سوزان است و شامل اقسام است . مهمترین آن الکل اتیلیک (الکل معمولی) است که مایعی است بیرنگ و صاف با بوی نسبه خوش آیند و مز. گس و سوزان سبکتر از آب با وزن مخصوص ٠/۸ در ۷۸/۳ درجه بجوش میاید و در ۱۳٠ - درجه منجمد میگردد .

معنی واژه الکل در فرهنگ معین

(اَ کُ) [ فر. ع . الکحل ] (اِ.) ۱ - جسمی است آلی ، فرّار و دارای مزة تند که در پزشکی مورد استفاده قرار می گیرد. ۲ - مشروب سکرآور مانند: شراب ، ویسکی و عرق .
کلمات مرتبط

معنی واژه الکل در فرهنگ عمید

مایعی فرّار، با طعم تند و سوزان که در صنعت داروسازی و تهیۀ مشروبات الکلی به کار می رود. &delta، محمدبن زکریای رازی نخستین کسی است که از تقطیر شراب، الکل گرفت، الکل سفید.
* الکل اتیلیک: (شیمی) الکلی بی رنگ با بوی مطبوع و طعم تند که در نوشابه های الکلی موجود است و در داروسازی و صنعت به کار می رود.
* الکل متیلیک: (شیمی) الکلی بی رنگ و سمّی که از تقطیر چوب به دست می آید و در صنعت و طب به کار می رود. عرق چوب، الکل چوب، الکل صنعتی.

معنی واژه الکل در دانشنامه اسلامی

الکل مایعی بی رنگ و فرّار با بویی مطبوع و طعمی سوزان است که از آن به مناسبت در بابهای طهارت و اطعمه و اشربه سخن گفته شده است.
نوشیدن مشروبات الکلی مست کننده حرام و به فتوای مشهور، نجس نیز می‏باشد.
الکل صنعتی و طبّی اگر مست کننده نباشد و از مایع مست کننده هم گرفته نشده باشد، پاک است. حکم صورت جهل به آن نیز چنین است.

کلمات مرتبط

معنی واژه الکل در دانشنامه عمومی

در شیمی به هر ترکیب شیمیایی که یک گروهِ هیدرکسیل (‎-OH‏) متصل به کربن یک آلکیل داشته باشد، الکل گویند. فرمول کلی یک الکل سادهٔ غیر حلقه ای ‎CnH2n+1OH‏ است. در شیمی الکل ها در شمار گروه مهمی از ترکیب های شیمیایی هستند و در واکنش های گسترده ای شرکت می کنند و بسیاری از ترکیب های شیمیایی از آن ها به دست می آیند، به طوری در کتاب شیمی آلی موریسن و بوید آمده است که اگر به شیمی دانی بگویند او را با ده ترکیب شیمیایی دریک جزیره تنها خواهند گذاشت الکل یکی از آن ها خواهدبود.
به طور کلی، زمانی که نام الکل به تنهایی به کار می رود، معمولاً منظور اتانول است که همان الکل گرفته شده از جو یا عرق یا همان مشروبات الکلی می باشد. اتانول مایعی بی رنگ و فرار وبا بویی بسیار تند است که از تخمیر شکرها به دست می آید. همچنین گاه به هر گونه نوشیدنی که الکل داشته باشد، الکل می گویند. هزاران سال است که معمولاً الکل به عنوان یکی از عامل های اعتیادآور به شمار می آید.
الکل های دیگر بیشتر با صفت های مشخص کنندهٔ ویژهٔ خود می آیند مانند الکل چوب (که همان متانول است) یا ایزوپروپیل الکل. پسوند «ول» نیز در پایان نام شیمیایی همهٔ الکل ها می آید.
کلمات مرتبط

الکل در جدول ها

متانول
کلمات مرتبط

معنی الکل

الکل

/'alkol/
کلمات مرتبط